Publieke raadpleging over startnota GRUP Vallei van de Grote Nete van E313 tot Hellebrug

  • 20 januari 2022

Van 25 januari tot en met 25 maart 2022 organiseert het Vlaams Departement Omgeving een publieke raadpleging over de startnota voor het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) Vallei van de Grote Nete van E313 tot Hellebrug. Het plan heeft betrekking op delen van het grondgebied van Geel, Laakdal, Westerlo, Herselt, Herenthout, Hulshout, Heist-op-den-Berg en Nijlen. De Vlaamse Regering wil met dit plan onder meer de realisatie van 850 ha hoogwaardige natte natuur (wetland) in de vallei van de Grote Nete als onderdeel van het Sigmaplan mogelijk maken. Deze gebieden moeten het water in het valleigebied op een gecontroleerde manier opvangen om ongewenste overstromingen te vermijden. Tot en met 25 maart 2022 kan iedereen via verschillende kanalen de startnota inkijken en inspraakreacties indienen. Op 15 februari is er een online infomoment voor alle geïnteresseerden.

De Vlaamse Regering keurde op 17 december 2021 de startnota voor het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) ‘Vallei van de Grote Nete van E313 tot Hellebrug’ goed. Een gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan wijzigt of herbevestigt de bestemmingen van percelen en maakt zo bepaalde toekomstige ontwikkelingen mogelijk. 

Christophe Vandevoort van het Departement Omgeving die dit GRUP coördineert:
“De startnota omschrijft het opzet van het plan en de manier waarop het milieuonderzoek gevoerd zal worden. Er is ook een procesnota. Die omschrijft de procesaanpak in elke fase van het proces. Het voorliggend plan strekt zich uit over delen van het grondgebied van de gemeenten Geel, Laakdal, Westerlo, Herselt, Herenthout, Hulshout, Heist-op-den-Berg en Nijlen.”

Doelstellingen van dit GRUP

  • het behoud en het versterken van de uitgesproken natuurwaarden in de vallei van de Grote Nete met ruimte voor natuurlijke waterberging;
  • het creëren van ruimte voor de realisatie van de natuur‐ en veiligheidsdoelstellingen van het Geactualiseerd Sigmaplan in de vallei van de Grote Nete;
  • het behouden en versterken van samenhangende boscomplexen;
  • het vrijwaren en versterken van waardevolle landschappen en erfgoedwaarden in de vallei van de Grote Nete door de vastgestelde landschapsatlasrelicten ‘De Grote Nete en de Herenbossen’ en ‘Grote Nete van Zammel tot Zoerle, Beeltjens en de depressie van Goor‐Asbroek’ aan te duiden als ‘erfgoedlandschap’.
  • het behoud en versterken van ecologische en landschappelijke waarden verweven met landbouw in de vallei van de Grote Nete;
  • het vrijwaren van samenhangende gebieden voor land‐ en tuinbouw grenzend aan de vallei van de Grote Nete.

Sigmaplan

Het Sigmaplan beschermt Vlaanderen tegen overstromingen van de Schelde en haar zijrivieren bij stormtij door de aanleg van hogere dijken en natuurlijke overstromingsgebieden. Daarnaast zorgt het plan voor de bescherming, uitbreiding en recreatieve ontwikkeling van de unieke riviernatuur. Het initieel plan dateert van 1976 en werd in 2005 geactualiseerd om in te spelen op de klimaatverandering met de bijhorende weersextremen en stijging van de zeespiegel. Het Sigmaplan wordt in verschillende fases uitgevoerd door De Vlaamse Waterweg nv en Natuur en Bos van de Vlaamse overheid.

Meer natte natuur en gevarieerder landschap

Ook de kronkelende Grote Nete krijgt straks meer ruimte om te overstromen. Concreet zal het GRUP Vallei van de Grote Nete bijkomende natuurgebieden afbakenen om de realisatie van 850 ha hoogwaardige natte natuur (wetland) in de vallei van de Grote Nete mogelijk moeten maken. 
Door de ingrepen van het Sigmaplan zal het landschap gevarieerder worden dan het nu is. Een hoger rivierpeil en bijgevolg ook een hoger grondwaterpeil leveren niet enkel een betere waterhuishouding op, maar zorgen er ook voor dat de biodiversiteit toeneemt. Er komen meer natte graslanden en open water met riet. Zeldzame vogelsoorten zoals de roerdomp, de kwartelkoning, de ijsvogel en het porseleinhoen zullen zich hier thuis voelen. Ook de graslanden met dotterbloemen, rietmoeras, ruigtes en schrale graslanden krijgen door de vernatting van de vallei meer overlevingskansen. Vissen als de zeldzame rivierdonderpad en beekprik genieten van de open verbindingen tussen de Nete en haar zijrivieren. De natte natuur heeft bovendien een belangrijke veiligheidsfunctie; ze houdt het water in het gebied op zoals een spons.  In natte periodes houden ze het water vast, en bij droogte geven ze het water vertraagd weer af. “Zo leveren we een belangrijke bijdrage aan de manier waarop we ons aanpassen aan het veranderende klimaat. Bovendien houden wetlands een grote hoeveelheid CO2  vast. De opwaardering van de natuur speelt zo ook een belangrijke rol in de strijd tegen klimaatopwarming”, zegt Christophe Vandevoort van het Departement Omgeving.

Deelnemen aan de publieke raadpleging

Iedereen kan van 25 januari tot 25 maart 2022 schriftelijk suggesties of opmerkingen indienen op de startnota. Dat kan als volgt:

  • Digitaal reageren https://grups.omgeving.vlaanderen.be/r/grotenete 
  • Brief afgeven tegen ontvangstbewijs in de betrokken gemeenten Geel, Laakdal, Westerlo, Herselt, Herenthout, Hulshout, Heist-op-den-Berg of Nijlen.
  • Brief sturen naar Departement Omgeving, Afdeling Gebiedsontwikkeling, Omgevingsplanning en -projecten, K. Albert II-laan 20 bus 7, 1000 Brussel.

Meer info

Op 15 februari 2022 kan iedereen die dit wenst, deelnemen aan een webinar om 19.00 u. Vooraf inschrijven is nodig via https://grups.omgeving.vlaanderen.be/r/grotenete of telefonisch op 02 553 38 00. Tijdens dit webinar worden het globale plan, de doelstellingen, het geplande onderzoek en de procedure van de publieke raadpleging toegelicht. Aansluitend kunnen vragen gesteld worden.
De startnota inkijken, kan op https://grups.omgeving.vlaanderen.be/r/grotenete 
De startnota ligt ook ter inzage in de gemeentehuizen van de betrokken gemeenten. 
Wie inhoudelijke vragen heeft, neemt contact met het Vlaams Departement Omgeving, omgevingsplanning@vlaanderen.be of tel 02 553 38 00.

Vervolgtraject

Na de publieke raadpleging worden alle reacties gebundeld en verwerkt door de Vlaamse administratie.
De volgende stap is de opmaak van de scopingnota. Die nota beschrijft de alternatieven die onderzocht zullen worden en de aanpak van het effectenonderzoek. Nadien kan de opmaak van het voorontwerp GRUP starten. De burger kan opnieuw reageren tijdens het openbaar onderzoek over het ontwerp-GRUP.

Persinfo

Brigitte Borgmans
Woordvoerder Departement Omgeving
M 0473 73 28 30
brigitte.borgmans@vlaanderen.be