Intern Klimaatplan Vlaamse overheid

De Vlaamse overheid werkt aan een beter klimaat

De Vlaamse regering besliste in 2016 om haar interne bedrijfsvoering op een structurele manier klimaatvriendelijk te maken. Ze wil hiermee in Vlaanderen een voorbeeldrol spelen en daar transparant over communiceren.

De doelstellingen die in juli 2016 vastgelegd werden in het "Klimaatplan Vlaamse overheid", zijn ambitieus maar haalbaar. Tegen eind 2030 wil de Vlaamse overheid 40% minder CO2 uitstoten (t.o.v. referentiejaar 2015): door minder energie te verbruiken in de gebouwen, door de technische infrastructuur aan te passen en door de uitstoot van de dienstvoertuigen te verlagen. Tegelijk moet het primair energieverbruik in gebouwen en technische infrastructuur met 27% dalen tegen 2030.

Om dit te realiseren keurde de Vlaamse regering concrete actieplannen goed met acties op korte termijn. De actieplannen lopen tot eind 2020 en omvatten volgende thema's: energie-efficiëntie, gebouwen van Het Facilitair Bedrijf, mobiliteit, en gedrag.

Actieplan Energie-efficiëntie

Het Vlaams Energiebedrijf (VEB) coördineert het Actieplan Energie-efficiëntie, dat alle gebouwen en technische infrastructuur omvat die niet in beheer zijn bij Het Facilitair Bedrijf. Met dit actieplan spoort de Vlaamse Regering haar entiteiten aan om concrete acties te nemen die leiden tot een stevige reductie van gas-, stookolie- en elektriciteitsverbruik in de gebouwen en de technische infrastructuur. Concreet moeten alle entiteiten hun primair energieverbruik jaarlijks met minstens 2,09% verminderen.

Het energiebudget van overheidsdiensten met een groot energieverbruik wordt jaarlijks met 2,09% verminderd. Deze som wordt ingezet via een jaarlijkse projectoproep om de sterkste energiebesparende maatregelen bij deze grootverbruikers te bekostigen. Daarnaast voorzag het Vlaams Klimaatfonds (tussen 2017 en 2019) 7 miljoen euro voor de projectoproep energie-efficiëntie-projecten. Ten slotte zet het VEB verder in op energieprestatiecontracten.

Meer over de ondersteuning door het VEB en het Actieplan Energie-efficiëntie

Gebouwen beheerd door Het Facilitair Bedrijf

Het ‘Actieplan Gebouwenportfolio van Het Facilitair Bedrijf’ gaat specifiek in op de meer dan 175 gebouwen die HFB beheert. De afgelopen jaren liet HFB gerichte energie-audits uitvoeren. De resultaten van die audits zijn het vertrekpunt voor het bepalen van de concrete maatregelen.
De komende jaren werkt HFB op verschillende niveaus van maatregelen: van hele eenvoudige ingrepen die door de onderhoudsfirma’s kunnen worden uitgevoerd tot een totaalaanpak voor gebouwen die meer structurele renovaties moeten ondergaan om de doelstellingen te kunnen halen.
De Vlaamse Regering voorziet voor de uitvoering van al deze maatregelen 53,7 miljoen euro vanuit het Vlaams Klimaatfonds.

Actieplan Mobiliteit

De Vlaamse overheid beseft dat mobiliteit een essentieel onderdeel moet zijn van haar plannen om minder CO2 uit te stoten. Als je weet dat de overheid zelf een voertuigenvloot in gebruik heeft van ongeveer 4.500 personenwagens, terreinwagens en bestelwagens, dan is meteen duidelijk dat hier een groot potentieel ligt.

Ook voor mobiliteit wordt op diverse niveaus gemikt: de overheid zet in op het verminderen van verplaatsingen door bijvoorbeeld minder of anders te vergaderen, ze stimuleert duurzaam mobiliteitsgedrag (stimuleren van fiets en openbaar vervoer en -bij autogebruik- energiezuinig rijgedrag), én ze vergroent haar wagenpark zodat onvermijdbare autokilometers afgelegd worden in minder milieubelastende en kleinere wagens.

Het actieplan Mobiliteit ondersteunt de entiteiten op financieel vlak bij het halen van hun doelstellingen (het Vlaams Klimaatfonds voorziet 4,7 miljoen euro tussen 2017 en 2020). Deze ondersteuning bestaat uit het verbeteren van facilitaire voorzieningen (fietsenstallingen, douches, laadpalen), premies voor de aankoop van elektrische wagens, beter databeheer, adviesverlening, netwerkactiviteiten en infodagen,…  

De entiteiten kunnen gebruik maken van de ondersteuning van Het Facilitair Bedrijf.

Actieplan Gedrag

Met de hierboven vermelde actieplannen zetten we belangrijke stappen, maar het is ook belangrijk dat er een cultuuromslag komt. Pas als elke Vlaamse ambtenaar zijn gedrag aanpast en op zijn of haar niveau klimaatambassadeur wordt, kan de Vlaamse overheid haar voorbeeldfunctie tegenover de samenleving waarmaken. Ook het individuele gedrag speelt immers een rol in het energieverbruik en de broeikasgasemissies. Daarom werd een aparte Conceptnota Actieplan Gedrag en Klimaataanpak uitgewerkt.

De entiteiten kunnen gebruik maken van de ondersteuning van het team Gedragsinzichten van Departement Kanselarij en Bestuur.

Meten is weten

De inspanningen en resultaten worden zowel centraal als op entiteitsniveau opgevolgd. De laatste jaren is hard gewerkt aan de verbetering van de datakwaliteit en zijn er handige monitoringtools beschikbaar: Terra voor het energieverbruik en Ultimo voor het wagenpark. Jaarlijks wordt gerapporteerd over de voortgang van de actieplannen en de evolutie richting de doelstellingen. De beschikbare rapporten zijn hieronder raadpleegbaar.